Metolius, Oregon'da dünyaya gelen River Phoenix, hayatının ilk yıllarını ailesiyle birlikte Güney Amerika'da geçirdi. Ailesi dini bir tarikata üyeydi ve ABD'ye döndüklerinde geçim sıkıntısı çeken Phoenix kardeşler, sokaklarda şarkı söyleyerek hayatta kalmaya çalıştı. Bir yetenek avcısının dikkatini çekmesiyle birlikte kardeşleriyle birlikte Hollywood kapılarını araladı; bu başlangıç hem River hem de Joaquin Phoenix için köklü bir kariyer serüveninin fitilini ateşledi. Televizyon dizileri ve reklam filmleriyle mesleğe adım atan Phoenix, asıl büyük sıçramayı Stephen King'in öyküsünden uyarlanan Benimle Kal'la (1986) yaptı. Chris Chambers rolündeki sıcak ve içten performansı, onu bir anda neslin en dikkat çekici genç aktörü konumuna taşıdı. Bu filmle birlikte sadece bir çocuk yıldız değil, gerçek anlamda derinlik taşıyan bir oyuncu olarak tanındı. Kariyerinin ilerleyen döneminde daha karmaşık, çok katmanlı rollere yöneldi. Sidney Lumet'in yönettiği Boşu Boşuna filmindeki (1988) performansıyla henüz on sekiz yaşındayken Oscar'a En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu adayı gösterildi; bu, yeteneğinin Hollywood tarafından ne denli ciddiye alındığının açık bir göstergesiydi. 1989'da Indiana Jones: Son Macera'da genç Indiana Jones'u canlandırarak geniş kitlelere ulaştı ve popülaritesini daha da pekiştirdi. Kariyerinin tartışmasız zirvesi ise Gus Van Sant'ın yönettiği Benim Güzel Idaho'm'da (1991) geldi. Narkoleptik bir sokak çocuğunu oynadığı bu kült filmde sergilediği cesur ve sarsıcı performansla Venedik Film Festivali'nde En İyi Erkek Oyuncu ödülünü kazandı. Bu rol, onun yalnızca yetenekli değil, aynı zamanda sınır tanımayan bir sanatçı olduğunu da gözler önüne serdi. Oyunculuğun yanı sıra tutkulu bir müzisyen ve hayvan hakları savunucusu olan Phoenix, Dark Blood filminin çekimleri sürerken 31 Ekim 1993'te yalnızca yirmi üç yaşında hayatını kaybetti. Arkasında bıraktığı iz, onlarca yıl sonra bile silinmedi; kısa ama derin bir kariyer, sinemanın en erken yitirdiği isimlerden biri olarak ona kalıcı bir yer açtı.