Evreni anlamaya çalışmak, insanlığın en eski ve en derin dürtülerinden biridir. Carl Sagan, 1980 yılında ekranlara taşıdığı bu olağanüstü belgesel serisiyle bu dürtüye karşılık vermiş; bilimi sıradan bir akademik tartışmadan çıkarıp her izleyicinin yüreğine dokunabilecek evrensel bir dile dönüştürmüştür. On üç bölüm boyunca Sagan, kozmosun uçsuz bucaksız derinliklerine yapılan bir yolculuğa rehberlik eder. Ancak bu bir ders değil, bir davet niteliği taşır. Güneş sisteminin sınırlarından antik uygarlıkların bilim anlayışına, evrimsel süreçlerden nükleer savaşın insanlık için taşıdığı varoluşsal tehlikeye kadar pek çok konu, birbirini besleyen bir düşünce akışı içinde ele alınır. Sagan'ın anlatısında astronomi hiçbir zaman soğuk bir bilim dalı olarak kalmaz; aksine insanlığın kim olduğunu ve nereye gittiğini sorgulatan derin bir ayna işlevi görür. Serinin en çarpıcı yanlarından biri, zamanı ve mekanı sıradışı bir sezgiyle görünür kılma becerisidir. Kozmik takvim olarak adlandırılan yaklaşım, milyarlarca yıllık evrensel tarihi tek bir yıla sığdırarak insanın bu büyük tablodaki küçücük konumunu çarpıcı bir netlikle ortaya koyar. Bu an, izleyiciyi hem ürpertir hem de garip bir tevazuya sürükler. Sagan'ın üslubu, bilimsel titizlikle şiirsel bir dili büyük bir ustalıkla birleştirir. Cümleleri bilgi aktarmakla kalmaz; bir duyguyu, bir hayranlığı, hatta zaman zaman hüznü de taşır. Gezegenimizin kırılganlığı, sera etkisinin ilerleyen tehlikeleri ya da uygarlıkların yok oluşuna dair geçilen bölümler, bugün izlendiğinde belgesel değil bir kehanet gibi hissettirmektedir. Görsel dilin dönemi için ne denli cesur olduğunu da göz ardı etmemek gerekir. Animasyonlar, yeniden canlandırmalar ve özenle kurgulanmış sahneler, o dönemde izleyiciye daha önce hiç yaşamadığı bir görsel deneyim sunmuştur. Bugünün gözüyle bakıldığında bu sadelik, üretimi zayıflatmak bir yana, ona zamansız bir estetik kazandırmıştır. Cosmos, bilim severlere değil; merak etmeyi seven, sorgulamayı bir erdem olarak gören herkese seslenir. İzledikten sonra gökyüzüne bakış açısının bir daha eskisi gibi olmayacağını hisseden izleyici sayısı bugüne kadar milyonları aşmıştır.